Yorug‘likning qaytishi va sinishi
1 / 3
AI Xulosa
Mavzuni ochishYorug'likning qaytishi va sinishi
Ko'zgu, linza, ko'zoynaklar, optik tolalar, prizma — bularning barchasi yorug'likning qaytish va sinish qonunlariga asoslanadi.
- Qaytish qonuni — tushish burchagi qaytish burchagiga teng; nur va normal bir tekislikda yotadi.
- Sinish qonuni — nur bir muhitdan ikkinchisiga o'tganda yo'nalishini o'zgartiradi.
- Sinish ko'rsatkichi (n) — ikki muhitdagi tezliklar nisbati: n = c/v.
- To'liq ichki qaytish — sinish burchagi 90° dan oshganda nur qaytadi; optik tolalar shu asosda ishlaydi.
- Qaytish: α_tush = α_qaytar.
- Sinish qonuni (Snell): n₁·sinα₁ = n₂·sinα₂.
- Sinish ko'rsatkichi: n = c/v, shisha uchun n ≈ 1,5.
- To'liq ichki qaytish: α > α_kritik = arcsin(1/n).
Asosiy atamalar: QaytishSinishSnell qonuniSinish ko'rsatkichiOptik tola
⚠ USTOZ UCHUN DIQQAT
O'quvchilar sinish burchagi har doim kichikroq bo'ladi deb o'ylaydi. Aslida optik jihatdan zich muhitdan kam zichga (shishadan havoga) o'tganda sinish burchagi kattalashadi va to'liq qaytish mumkin.
MISOL
Yorug'lik suvdan (n = 1,33) havoga (n = 1) o'tayotganda tushish burchagi α₁ = 30°. sinα₂ = (1,33/1) × sin30° = 1,33 × 0,5 = 0,665, α₂ ≈ 41,7°. Sinish burchagi katta bo'ldi.
AI xulosa
Mavzu rasmi
Testlar
Viktorina
Interaktiv o'yinlar
O'yinlar orqali o'rganish
O'ynash uchun tizimga kiring