Sayyoralarning tabiiy va sun'iy yo'ldoshlari
AI Xulosa
Mavzuni ochishOy, Yupiter yo'ldoshlari va inson yaratgan kosmik qurilmalar
Yo'ldoshlar haqida bilim kosmik tadqiqotlar, ob-havo bashorati va zamonaviy aloqa texnologiyalarini tushunishga asos bo'ladi.
- Yo'ldosh tushunchasi. Yo'ldosh — fazodagi yirik obyekt atrofida aylanadigan jism. Sayyoralar Quyosh atrofida, yo'ldoshlar esa sayyoralar atrofida aylanadi.
- Oy — Yerning tabiiy yo'ldoshi. Oy Yer atrofida aylanadi va bir to'liq aylana taxminan bir oy davom etadi. Oy tabiiy yo'ldosh hisoblanadi, chunki uni tabiat yaratgan.
- Boshqa sayyoralarning yo'ldoshlari. Yupiterning 90 dan ortiq yo'ldoshi aniqlangan. 1610-yilda Galileo Galilei Yupiterning to'rtta yo'ldoshini kashf etgan: Io, Yevropa, Ganimed va Kallisto. Vaqt o'tishi bilan ilmiy bilimlar boyib boradi.
- Sun'iy yo'ldoshlar. Inson yaratgan minglab sun'iy yo'ldoshlar Yer atrofida aylanadi. «Hubble» kosmik teleskopi 1990-yildan buyon koinotning 1,6 milliondan ortiq tasvirini yuborgan. Xalqaro kosmik stansiya (XKS) 1998-yildan buyon ilmiy tadqiqotlar o'tkazmoqda.
- Sun'iy yo'ldoshlarning vazifalari. Ba'zilari ob-havoni bashorat qiladi, ba'zilari aloqani ta'minlaydi (xalqaro telefon qo'ng'iroqlari), yana ba'zilari turgan joyni aniqlash va yo'l ko'rsatish (navigatsiya) uchun xizmat qiladi.
Asosiy atamalar: yo'ldosh Oy sun'iy yo'ldosh orbita Hubble teleskopi
⚠ USTOZ DIQQAT QILING
Bolalar odatda Oy o'z yorug'ligini chiqaradi deb o'ylaydi. Sababi: tunda Oy yorqin ko'rinadi. Darsda Oy Quyosh nurini aks ettirishi tufayli ko'rinishini, o'zi yorug'lik manbai emasligini alohida tushuntirish tavsiya etiladi.
AMALIY MISOL
Qorong'i xonada fonar (Quyosh) va tennis to'pi (Oy) oling. Fonarni yoqib, to'pga nurlang — to'pning faqat fonar tomoni yorishadi. To'pni boshingiz (Yer) atrofida aylantiring va «to'liq oy», «yarim oy» va «yangi oy» fazalarini kuzating. Bu model Oy fazalari hosil bo'lishini ko'rsatadi.
Interaktiv o'yinlar
O'ynash uchun tizimga kiring