Hayvonlarning ko'payishi

Hayvonlarning ko'payishi
1 / 4

AI Xulosa

Mavzuni ochish

Hayvonlarda jinsiy va jinsiz ko'payishning xilma-xilligi va moslanishlari

Hayvonlar jinsiy va jinsiz usulda ko'payadi — ko'payish usuli hayvonning evolyutsion darajasi va yashash sharoitiga qarab farqlanadi.

  1. Jinsiz ko'payish. Sodda hayvonlarda kuzatiladi — yangi avlod somatik hujayradan rivojlanadi. Gidra tanasida kurtaklar paydo bo'lib, ulardan yosh organizmlar ajraladi (kurtaklanish). Qulay sharoitda tez ko'payishni ta'minlaydi.
  2. Jinsiy ko'payish. Jinsiy organlarda gametalar hosil bo'ladi: erkaklik — spermatozoidlar, urg'ochilik — tuxum hujayralar. Gametalar qo'shilib zigota hosil qiladi. Ayrim jinsli hayvonlarda jinsiy organlar alohida organizmlarda joylashgan.
  3. Germafroditizm. Bitta organizmda erkaklik va urg'ochilik jinsiy organlari birga rivojlangan hayvonlar germafrodit deyiladi. Yassi va halqali chuvalchanglar, qorinoyoqli mollyuskalar bunga misol. Bu ko'payish imkoniyatini oshiradi.
  4. Umurtqali hayvonlarda ko'payish. Baliqlar va amfibiyalar tuxumlarini suvga qo'yadi — tashqi urug'lanish. Reptiliyalar quruqlikda qattiq po'choqli tuxum qo'yadi. Qushlar tuxumni bosib yotadi. Sutemizuvchilarning ko'pchiligi tirik tug'adi va bolalarini sut bilan boqadi.
  5. Avlodga g'amxo'rlik. Evolyutsiya darajasi oshgan sari tuxum soni kamayadi, lekin avlodga g'amxo'rlik ortadi. Baliqlar millionlab tuxum qo'ysa, sutemizuvchilar 1-10 ta bola tug'ib, ularni uzoq parvarishlagdi.

Asosiy atamalar: spermatozoid tuxum hujayra germafrodit kurtaklanish tashqi urug'lanish

⚠ USTOZ DIQQAT QILING

Bolalar odatda gidra kurtaklanishini «o'simlikdek o'sish» deb tushunadi. Sababi: «kurtak» so'zi o'simliklarda ham ishlatiladi. Darsda gidra kurtaklari ichida hayvon hujayralari rivojlanishini va bu jinsiz ko'payish ekanini tushuntiring.

AMALIY MISOL

Tovuqning tuxumini ehtiyotlik bilan sindirib, ichki tuzilishini kuzating: oq (oqsil — embrionni himoyalash va oziqlantirish), sariq (urug' zahirasi — embrion uchun oziq), embrion (kichik oq nuqta — shu yerdan jo'ja rivojlanadi). Bu tuxumning murakkab tuzilishini va embrionning himoyalanganligini ko'rsatadi.

AI xulosa Mavzu rasmi Testlar Viktorina

Interaktiv o'yinlar

O'yinlar orqali o'rganish

O'ynash uchun tizimga kiring

Mavzu yuzasidan...