Nerv sistemasi

Nerv sistemasi
1 / 2

AI Xulosa

Mavzuni ochish

Hayvonlar nerv sistemasining oddiydan murakkabga evolyutsion takomillashishi

Nerv sistemasi tuzilishi bo'shliqichlilarning tarqoq nerv to'ridan umurtqalilarning murakkab miya va orqa miyasigacha bosqichma-bosqich takomillashib borgan.

  1. Torsimon (diffuz) nerv sistemasi. Bo'shliqichlilarning nerv hujayralari tanada tarqoq joylashib, nerv to'rini hosil qiladi. Ta'sirlanganda butun tana qisqaradi. Bu eng sodda nerv sistemasi turi.
  2. Narvon (stvol) tipidagi nerv sistemasi. Yassi va to'garak chuvalchanglarda bir juft nerv tuguni va ulardan ketadigan nerv stvollari mavjud. Ko'ndalang nervlar stvolllarni tutashtiradi — narvon shaklini hosil qiladi.
  3. Zanjir tipidagi nerv sistemasi. Halqali chuvalchanglarda qorin nerv zanjiri rivojlangan — har bir segmentda bir juft nerv tuguni bor. Mollyuskalarda nerv tugunlari yirikroq va boshqa organlarga nervlar boradi.
  4. Naysimon nerv sistemasi — umurtqalilarda. Umurtqalilarda bosh miya va orqa miya hosil bo'lgan. Bosh miya oldingi miya, oraliq miya, o'rta miya, uzunchoq miya va miyachadan iborat. Orqa miya umurtqa kanalida joylashgan.
  5. Bosh miya bo'limlari. Oldingi miya (katta yarim sharlar) — fikrlash va xotira. Miyacha — harakatlar muvozanatini saqlash. Uzunchoq miya — nafas olish va yurak urishi markazlari. O'rta miya — ko'rish va eshitish reflekslari.

Asosiy atamalar: diffuz nerv sistemasi nerv tuguni nerv zanjiri bosh miya orqa miya miyacha

⚠ USTOZ DIQQAT QILING

Bolalar odatda bosh miya va orqa miyaning vazifalarini aralashtiradi. Sababi: ikkalasi ham «miya» deb ataladi. Darsda orqa miya — oddiy reflekslar va signal uzatish, bosh miya esa — murakkab funksiyalar (fikrlash, xotira, ko'rish) uchun javobgar ekanini aniq farqlang.

AMALIY MISOL

Nerv sistemasi evolyutsiyasini jadvalga tushiring: gidra (torsimon), planariya (narvon), yomg'ir chuvalchangi (zanjir), baqa (naysimon). Har bir hayvonning ta'sirotga javob berish tezligi va aniqligini solishtiring — nerv sistemasi murakkablashgan sari javob tezligi va aniqligi ortishini ko'rasiz.

AI xulosa Mavzu rasmi Testlar Viktorina

Interaktiv o'yinlar

O'yinlar orqali o'rganish

O'ynash uchun tizimga kiring

Mavzu yuzasidan...