Yurak
AI Xulosa
Mavzuni ochishTo'rt kamerali nasos — yurak tuzilishi va ishlash mexanizmi
Yurak tuzilishini bilish yurak ishemik kasalligi (YIK), toj tomir muammolari va sog'lom turmush tarzi masalalarini tushunish uchun zarur.
- To'rt kamera — yuqorida 2 bo'lmacha (qonni qabul qiladi), pastda 2 qorincha (qonni haydab chiqaradi). Chap va o'ng tomon to'siq bilan ajralgan — arterial va venoz qon aralashmaydi.
- Muskul devori qalinligi — qorinchalar devori bo'lmachalardaqidan qalinroq (kuch ko'proq kerak). Chap qorincha eng qalin — butun tanaga qon haydaydi; o'ng qorincha yupqaroq — faqat yaqindagi o'pkalarga.
- Toj tomir arteriyalari va YIK — yurak muskulini kislorod va oziq bilan ta'minlaydi. Xolesterin qatlami toj tomir arteriyalarni toraytiradi → kislorod yetmaydi → yurak ishemik kasalligi. Chekish, to'yingan yog'lar va harakatsizlik xavfni oshiradi.
- Yurak urishi va puls — tinch holatda 60–75 marta/daqiqa. Puls — arteriya devori kengayishi-torayishi. Bilak va bo'yin sohasida seziladi. EKG yordamida yurak elektr faoliyati tekshiriladi.
Asosiy tushunchalar: bo'lmacha qorincha to'siq toj tomir arteriya aorta YIK
⚠ USTOZ DIQQAT QILING
Bolalar yurak rasmini ko'rganda chap va o'ngni aralashtirib yuboradi. Sababi: rasmda yurak «olddan» ko'rsatiladi — o'quvchining chap tomoni rasmda o'ng. «Rasmga qarang — sizning chap qo'lingiz = yurak chap tomoni o'ng tarafda» deb eslatish tavsiya etiladi.
AMALIY MISOL
O'quvchilarga puls chastotasini o'lchashni o'rgating: bilak ichki yuzasiga 2 barmoq qo'yib, 15 soniya sanang va 4 ga ko'paytiring. Tinch holatda, keyin 1 daqiqa yugurgandan so'ng o'lchab taqqoslang. Jismoniy mashq yurak urishi tezligini qanday oshirishini kuzating.
Interaktiv o'yinlar
O'ynash uchun tizimga kiring