Doira va aylana elementlari
AI Xulosa
Mavzuni ochishMarkaz, radius, diametr va ularning o'zaro bog'liqligi
Doira elementlarini bilish — aylana uzunligi va doira yuzini hisoblash uchun asosiy tayyorgarlik bosqichi.
ESLAB QOLING
Markaz (O): doiraning o'rta nuqtasi.
Radius (r): markazdan aylana nuqtasigacha bo'lgan kesma.
Diametr (d): markazdan o'tib, aylananing ikkita nuqtasini tutashtiruvchi kesma.
Formula: d = 2r yoki r = d/2
- Radiusdan diametr: r = 4 cm → d = 2 × 4 = 8 cm
- Diametrdan radius: d = 15 m → r = 15/2 = 7,5 m
- Barcha radiuslar teng: bir doiradagi barcha radiuslar uzunligi bir xil
Asosiy tushunchalar: markaz radius diametr
⚠ USTOZ DIQQAT QILING
Bolalar odatda markazdan o'tmaydigan kesmani ham diametr deb hisoblaydi. Sababi: «diametr albatta markazdan o'tishi kerak» sharti unutiladi. Darsda alohida to'xtalish tavsiya etiladi.
✗ CD markazdan o'tmaydi, lekin diametr
✓ CD markazdan o'tmasa, diametr emas — vatar
MASALANI YECHIMI
Masala: G'ildirak balandligi 60 cm. Diametri va radiusi nechta?
1-qadam: Diametr = balandlik: d = 60 cm
2-qadam: Radius: r = 60/2 = 30 cm
Javob: Diametr 60 cm, radius 30 cm.
Interaktiv o'yinlar
O'ynash uchun tizimga kiring