Qattiq jismlarning erishi va qotishi
1 / 2
AI Xulosa
Mavzuni ochishQattiq jismlarning erishi va qotishi
Eritish va qotish jarayonlarini bilish metallurgiya, quymachilik, oshpazlik va materialshunos muhandislar uchun zaruriy asos.
- Erish — qattiq jism kristall panjarasi parchalaniб suyuqlikka aylanadigan jarayon; aniq temperatura (Tₑ) da sodir bo'ladi (kristall uchun).
- Qotish — suyuqlikning kristallanib qattiq jismga aylanishi; Tₑ = Tq (kristall uchun bir xil temperatura).
- Erish jarayonida temperatura o'zgarmaydi — berilayotgan issiqlik energiyasi panjarani buzishga sarflanadi, molekulalar tezlashtirilmaydi.
- Amorf jismlarda aniq erish nuqtasi yo'q — yumshashuv keng temperatura oralig'ida sodir bo'ladi.
- Erish bosqichlari: 1) Tₑ gacha isitish, 2) Tₑ da erish (T=const), 3) suyuqlikni isitish.
- Qotish bosqichlari: 1) suyuqlik soviydi, 2) Tq da qotish (T=const), 3) qattiq jism soviydi.
- Solishtirma erish issiqligi: Q = λ·m
Asosiy atamalar: erishqotisherish nuqtasikristallsolishtirma erish issiqligipanjara
⚠ USTOZ UCHUN DIQQAT
O'quvchilar erish paytida temperatura oshadi deb hisoblaydi. To'g'ri javob: erish davomida temperatura o'zgarmaydi (gorizontal platoma grafigida). Issiqlik panjara buzishga sarflanadi.
MISOL
Mis (λ = 210 kJ/kg, Tₑ = 1085°C) dan 5 kg ni eritish uchun kerak bo'lgan issiqlik: Q = λ·m = 210 000 · 5 = 1 050 000 J = 1,05 MJ. Bu 1 kg suvni taxminan 250°C qizdirishga yetadigan issiqlik.
AI xulosa
Mavzu rasmi
Testlar
Viktorina
Interaktiv o'yinlar
O'yinlar orqali o'rganish
O'ynash uchun tizimga kiring