O‘zgarmas tok elektr dvigateli
1 / 3
AI Xulosa
Mavzuni ochishMagnit maydon — O'zgarmas tok elektr dvigateli
Elektr dvigatellar sanoat, transport va maishiy texnikaning asosi. O'zgarmas tok dvigatellari robotlar, elektromobillar va aniq nazorat talab qiluvchi tizimlarda ishlatiladi.
- Elektr dvigateli: Elektr energiyasini mexanik energiyaga aylantiruvchi qurilma — Amper kuchi va aylanish momenti asosida.
- Tarkibiy qismlari: Rotor (aylanadiган qism), stator (qimirlamaydigan magnit), kollektir va cho'tkalar.
- Kollektir roli: Rotorga tok yo'nalishini doimiy ravishda o'zgartirib, bir yo'nalishda aylanishni ta'minlaydi.
- O'z-o'zidan qo'zg'alish (back-EMF): Aylanayotgan rotor o'z-o'zidan EYuK hosil qiladi — bu tokni cheklaydi.
- Dvigatel FIK (η): Mexanik quvvatning elektr quvvatiga nisbati: η = P_mex / P_elektr.
- Mexanik quvvat: P_mex = M·ω, bunda
- Elektr quvvat: P_elektr = U·I.
- FIK: η = P_mex / P_elektr = M·ω / (U·I);
Asosiy atamalar: Elektr dvigateliRotorStatorKollektirFIKBack-EMF
⚠ USTOZ UCHUN DIQQAT
O'quvchilar dvigatel ishlaganda P = U·I quvvatining hammasi mexanik ishga aylanadi deb o'ylaydi. Aslida bir qism issiqlik ko'rinishida yo'qoladi (ichki qarshilik va ishqalanish tufayli). FIK < 1 doimo.
MISOL
U = 24 V, I = 5 A bilan ishlovchi dvigatel, ω = 200 rad/s tezlikda M = 0,5 N·m moment hosil qilsa: P_elektr = 24 × 5 = 120 W; P_mex = 0,5 × 200 = 100 W; FIK: η = 100/120 ≈ 0,83 = 83%.
AI xulosa
Mavzu rasmi
Testlar
Viktorina
Interaktiv o'yinlar
O'yinlar orqali o'rganish
O'ynash uchun tizimga kiring