O‘rta asrlarda xitoy
AI Xulosa
Mavzuni ochishXitoyda Yuan va Min sulolalari davri
Mo'g'ullar bosqinidan keyin Yuan sulolasi tashkil topdi, lekin xalq qo'zg'oloni natijasida Min sulolasi hokimiyatga kelib, Xitoyning «oltin davri»ni boshladi.
- Yuan sulolasining tashkil topishi: Xubilay 1279-yilda Xitoyni to'liq egallab, Yuan sulolasiga asos soldi. Poytaxt Xonbaliq (Pekin) bo'lib, imperiya 12 viloyatga bo'lindi. Birma, Kambodja va Koreya bo'ysundirildi.
- Dehqonlar ahvolining og'irlashuvi: Sug'oriladigan yerlar mo'g'ul zodagonlariga o'tdi. Dehqonlar og'ir soliq va mehnat majburiyatlariga duchor bo'ldi. XIV asr o'rtalarida Xuanxe daryosida toshqin ocharchilikka olib keldi.
- «Qizil peshonabog'lilar» qo'zg'oloni: 1351-yilda «Oq nilufar» ittifoqi boshchiligida qo'zg'olon boshlandi. Rohib Chju Yuan Chjan 1368-yilda Nankinni egallab, Min sulolasiga asos soldi.
- Min sulolasi islohotlari: Soliqlar kamaytirildi, qullarni ozod qilish qonuni qabul qilindi, mo'g'ul yerlaridan yersiz dehqonlarga yer berildi. Uch bosqichli imtihon tizimi qayta tiklandi.
- Imperator Yongle va «oltin davr»: Yongle (1402–1424-yil) poytaxtni Pekinga ko'chirdi, Buyuk Kanalni qayta qurdi, 1408-yilda «Yongle ensiklopediyasi» yaratildi. Buyuk Xitoy devori hozirgi holatiga keltirildi.
Asosiy tushunchalar: Yuan sulolasi Min sulolasi Qizil peshonabog'lilar Buyuk Xitoy devori Buyuk Kanal
⚠ USTOZ DIQQAT QILING
Yuan va Min sulolalarini aralashtirmaslik kerak: Yuan — mo'g'ul sulolasi (1279–1368), Min — xitoylik milliy sulola (1368–1644). Min sulolasi asoschisi Chju Yuan Chjan oddiy rohib bo'lib, xalq orasidan chiqqan.
TARIXIY FAKT
Venetsiyalik Marko Polo Yuan sulolasi saroyida yuqori lavozimda xizmat qilgan. U «mo'g'ullarni biz o'zimizga singdirib yuboramiz» degan xitoylikning so'zlarini yozib qoldirgan — haqiqatan ham mo'g'ullar xitoy madaniyatini o'zlashtirib, mahalliy aholi bilan aralashib ketdi.
Interaktiv o'yinlar
O'ynash uchun tizimga kiring