Atom yadrosi tarkibi
AI Xulosa
Mavzuni ochishAtom yadrosining tarkibi — protonlar va neytronlar
Atom yadrosi tarkibini bilish elementlarning xossalarini, izotoplarini va radioaktivlikni tushunishda muhim ahamiyatga ega.
- Protonlar (p): musbat zaryadli zarrachalar. Protonlar soni = tartib raqami = yadro zaryadi. Masalan, kislorodda: Z = 8, demak 8 ta proton bor
- Neytronlar (n): zaryadga ega bo'lmagan zarrachalar. Neytronlar soni: N = A − Z, bu yerda A — massa soni, Z — protonlar soni
- Elektronlar (e): manfiy zaryadli zarrachalar, yadro atrofida aylanadi. Neytral atomda elektronlar soni = protonlar soni
- Massa soni (A): protonlar va neytronlar yig'indisi: A = Z + N. Masalan, ¹²C uchun: A=12, Z=6, N=6
Asosiy atamalar: proton neytron elektron yadro zaryadi massa soni
⚠ USTOZ DIQQAT QILING
O'quvchilar massa sonini atom massasi bilan aralashtirib yuboradi. Massa soni (A) butun son va faqat proton+neytron yig'indisi, atom massasi esa izotoplar aralashmasining o'rtacha qiymati ekanini tushuntiring.
TAJRIBA
Davriy sistemadan ixtiyoriy elementni tanlang (masalan, Fe). Tartib raqami 26 — demak 26 proton va 26 elektron. Atom massasi 56 — demak neytronlar soni: 56−26=30. Shunday qilib har qanday element uchun yadro tarkibini aniqlash mumkin.
Interaktiv o'yinlar
O'ynash uchun tizimga kiring